English summary
9476965886er0a.jpg
nieuwbouwwestwijkflorisdevijfdelaan.jpg

Westwijk Vlaardingen – structuren van toen in de samenleving van nu

11 mei '20

De Westwijk is Vlaardingen is een typisch naoorlogse woonwijk. Gebouwd in de jaren ‘50 en ’60 naar een ontwerp van de Rotterdamse architect Willem van Tijen. Marc Rous van de gemeente Vlaardingen neemt je in deze blog mee in de historie van de wijk en vertelt hoe het nu stappen zet om ook voor komende generaties een prettige plek om te leven wordt. “Aan ons de eervolle taak om de Westwijk klaar te stomen voor de toekomst.”


Al ruim voor de Tweede Wereldoorlog werd nagedacht over hoe Vlaardingen zich als stad zou kunnen ontwikkelen. Na een rijk verleden als derde havenstad van Nederland in de 19e eeuw, verloor het begin 20e eeuw zijn positie als belangrijke visserijstad. Vanwege de gunstige ligging trok Vlaardingen nieuwe industrieën aan. Het historische karakter gaf Vlaardingen een eigen identiteit. Lange tijd ging men uit van behoud van het dorpse karakter met een gestage groei naar een middelgrote stad. Na de oorlog bleek dit uitgangspunt niet reëel en was er een grote behoefte aan woningen.

Architect Willem van Tijen


De Westwijk - gebouwd in de jaren ’50 en ’60 - is een van de vele typerende wijken van naoorlogse stedenbouw. In 1947 kreeg de Rotterdamse architect Willem van Tijen de opdracht om een uitbreidingsplan voor Vlaardingen te ontwerpen. Rekening houdend met de ligging van de industrie en met de verbindingen over weg, water en spoor ontwierp Van Tijen de Westwijk met bijpassende voorzieningen in de directe woonomgeving. Op deze manier kon Vlaardingen, ondanks de nabijheid van Rotterdam en Den Haag, zich ontwikkelen tot een eigen en zelfstandig woonmilieu met alles wat daarbij hoort.

Om grootstedelijke anonimiteit te voorkomen, is de Westwijk opgedeeld in duidelijk te onderscheiden wijken, die weer zijn onderverdeeld in vier buurten en die zijn vervolgens opgedeeld zijn in herkenbare stempels. Dit van oorsprong Amerikaanse hiërarchische ordeningsprincipe werd bekend als de ‘humane wijkgedachte’: de voorzieningen van een stad en de intimiteit van een dorp. Centraal tussen de vier wijken Hoogkamer, Wetering, Lage Weide en de Zuidbuurt is het Marnixpark aangelegd. Daarnaast had elke wijk een eigen voorzieningenstrook met scholen, een winkelstrip, sportgelegenheden en andere maatschappelijke voorzieningen. Inmiddels zijn hele generaties opgegroeid in de Westwijk.

Wensen van nu

In de loop der jaren zijn nieuwe maatschappelijke vraagstukken ontstaan, waar in de opbouw van de wijk geen rekening mee is gehouden. De Westwijk sluit daarom niet meer goed aan op de wensen van nu. Inmiddels hebben al veel vernieuwingen plaatsgevonden. Zo zijn er nieuwe woningen gebouwd, aan het Erasmusplein is een nieuw centrumgebied ontstaan als centraal punt voor de hele Westwijk en zijn voorzieningen vernieuwd. En daar blijft het niet bij. Voor heel Vlaardingen geldt een extra woningbouwopgave van 2000 woningen, een deel zal in de Westwijk gerealiseerd worden. Dat betekent meer mensen, meer woningen, meer verkeersbewegingen en meer gebruik van de openbare ruimte.

De positionering, opbouw en indeling van de Westwijk is allesbehalve willekeurig gekozen. Over alles is nagedacht. Aan ons de eervolle taak om de Westwijk klaar te stomen voor de toekomst. Nog steeds geldt: stedenbouw is mensenwerk. Dat betekent ook een herwaardering van wat ooit de wijkgedachte werd genoemd.

Als dat lukt, kan de Westwijk fungeren als voorbeeld voor stedelijke vernieuwing voor heel veel soortgelijke wijken in Nederland. Woonwijken waar mensen wederom generaties lang prettig kunnen wonen en leven.

Marc Rous
Gemeente Vlaardingen